Kabels en aansluitingen

We kennen het allemaal wel, die wirwar van kabels die zich tussen de computer en de muur bevind en de vele aansluitingen die je terugvind op elk elektrisch apparaat. Wij proberen een beetje orde te brengen in deze warboel van kabels en aansluitingen en geven hier onder een lijst met uitleg, illustraties en foto’s over alle aansluitingen en kabels die je vaak zal tegenkomen in de computerwereld. In dit artikel worden er foto’s gebruikt, ga met je cursor op de foto’s staan voor meer informatie.

Audio/Video

HDMI

HDMI is de afkorting voor High Deifinition Multimedia Interface en is een aansluiting voor digitale video- en audiosignalen. HDMI-kabels sturen video en audio door in ongecomprimeerde vorm (In de hoogste kwaliteit dus) naar het ontvangstapparaat. Sinds 2005 worden er toestellen zoals televisies, DVD- en Blu-rayspelers, set-top boxen en computers standaard voorzien van minstens 1 HDMI-aansluiting.

HDMI moet op korte termijn de verouderde SCART-kabel volledig gaan vervangen. Het voordeel van HDMI zijn de hoge snelheden die kunnen worden bereikt (max. 14,9 gigabit per seconde) en het doorsturen van digitale signalen zonder ruis. Een standaard HDMI kabel mag niet langer zijn dan 5 meter vanwege het potentieel kwaliteitsverlies. HDMI-kabels van hoge kwaliteit kunnen tot wel 15 meter lang zijn zonder kwaliteitsverlies.

Scart

Voor HDMI was er SCART. Een Scart-aansluiting klinkt u vast al wel bekend in de oren… Scart-aansluitingen zijn lange tijd de standaard geweest om DVD- en VCR-spelers aan te sluiten op televisieschermen. Scart kan net zoals HDMI video- en audiosignalen doorsturen. Het grote verschil met HDMI is dat Scart analoge signalen doorstuurt en HDMI de digitale signalen.

Audio

Jack-plugs

Jackplugs zijn waarschijnlijk een van de meest bekendste aansluitingen in de wereld van computers en audioapparatuur.Headsets en speakers worden standaard aangesloten op apparatuur door middel van een jackplug. Jackplugs bestaan er in 3 maten:

• 2,5mm: meestal in mobiele telefoons
• 3,5mm: Standaard op geluidskaarten en draagbare audio-apparatuur zoals koptelefoons, microfoons en andere headsets
• 6,3mm: variant op de 3,5mm

Jackplugs worden soms ook wel eens klinken genoemd.

Video

Coax

Coax-aansluitingen vind men doorgaans op DVD/VCR/VHS-spelers en set-top boxen. Coaxkabels sturen vooral televisiesignalen door. De kwaliteit van het beeld is dankzij de Coaxkabel goed en het maximaal ondersteunde beeldformaat is 480i.

VGA

Het beeldscherm van uw computer is hoogstwaarschijnlijk aangesloten via een VGA-kabel. VGA is een standaard voor het verzenden van analoge videosignalen naar een beeldscherm.  VGA kabels sturen de alle kleuren (Rood, Groen en Blauw)  apart door naar het beeldscherm en dankzij eht analoge signaal zijn er hoge resoluties mogelijk. Met de komst van DVI en HDMI wordt VGA stilaan minder gebruikt. Standaard bevind zich nog op iedere computer (ook laptops) nog een VGA aansluiting. De meeste moderne televisieschermen beschikken over een VGA-aansluiting, waardoor er via een VGA-kabel contact kan worden gelegd tussen computer en televisiescherm.

DVI

DVI is de afkorting voor Digital Visual Interface. DVI leek enige tijd de nieuwe standaard te worden voor het versturen van videosignalen van computer naar beeldscherm maar met de komst van HDMI leek dit toch niet te gebeuren. Het verschil met HDMI is dat DVI enkel maar videosignalen doorstuurt. Er zijn verschillende types DVI-kabels:

• DVI-A: DVI kabel die enkel analoge signalen doorstuurt.
• DVI-I: DVI kabel die een combinatie maakt van analoge en digitale signalen zodat er zowel CRT’s (oude monitors) als digitale monitors kunnen worden aangesloten.
• DVI-D: DVI kabel die enkel digitale signalen doorstuurt.

Randapparatuur

USB

USB is de nieuwe standaard om randapparatuur aan te sluiten aan een computer. USB is de afkorting voor Universal Serial Bus en men zit ondertussen al aan versie 3.0. USB vervangt oudere tragere standaarden zoals parallelle en seriële poorten. Momenteel wordt alle randapparatuur (toetsenborden, muizen, externe harde schijven, digitale camera’s, mp3-spelers, printers, mobiele telefoons etc…) standaard voorzien van een USB-aansluiting zodat men gemakkelijk de apparaten kan verbinden met de computer.

Wanneer u nog apparatuur heeft met oudere aansluitingen (zoals printers met een parallelle poort) bestaan er converters om het verouderde signaal over te zetten naar de nieuwe USB-standaard. Deze converters kosten vaak niet meer dan 3 euro.

Er bestaan verschillende soorten en maten in USB-aansluitingen:

• USB A: De USB-poorten die zich in jouw computer bevinden zijn van het A-type
• USB B: Deze aansluiting vinden we soms terug op externe harde schijven
• Mini-USB B: Deze aansluiting vinden we terug op mobiele telefoons, digitale camera’s,…

Elk type USB is dan ook nog eens opgedeeld in 2 geslachten; mannelijk en vrouwelijk. Waarbij de mannelijkealtijd in de vrouwelijke past. Tja, je legt de link zelf maar…

Geschiedenis van USB-versies:

• USB 1.0: haalt een theoretische snelheid van 1,5 megabit per seconde
• USB 1.1: haalt een theoretische snelheid van 12 megabit per seconde
• USB 2.0: haalt een theoretische snelheid van 480 megabit per seconde
• USB 3.0: haalt een theoretische snelheid van 5 gigabit per seconde

USB 3.0 is de nieuwste standaard en de eerste producten die USB 3.0 ondersteunen zijn inmiddels verschenen.

FireWire

FireWire is een seriële computer busstandaard ontworpen door Apple. Het kan vergeleken worden met USB. FireWire-aansluitingen vind men soms terug op externe harde schijven. Ook voor FireWire zijn er al verschillende versies uitgebracht:

• FireWire 400: haalt een theoretische snelheid van 400 megabit per seconde
• FireWire 800: haalt een theoretische snelheid van 800 megabit per seconde
• FireWire S3200: haalt een theoretische snelheid van 3,2 gigabit per seconde

S-ATA

S-ATA, SATA of Serial ATA is de opvolger van IDE en is dus de nieuwe gangbare aansluiting voor interne harde schijven. Om een S-ATA schijf aan te sluiten heb je 2 S-ATA kabels nodig. Een S-ATA 15 pins voedingsconnector om de harde schijf te voorzien van stroom (Hoewel sommige S-ATA schijven ook Molex-aansluitingen hebben) en een S-ATA 7 pins datakabel. S-ATA is een waardige opvolger voor IDE vanwege de hoge snelheden deze standaard behaald. De snelheid van S-ATA II (of S-ATA 300) haalt theoretische snelheden van 3 gigabit per seconde.

e-SATA

Omdat men naast interne S-ATA schijven ook gebruik wilde gaan maken van externe S-ATA schijven heeft men een variant op S-ATA ontwikkeld, e-SATA. De connectors van eSATA zien er iets anders uit en de poorten ervan kunnen ook gebruikt worden door USB-apparaten.

IDE

IDE is de afkorting voor Integrated Drive Electronics (ook soms P-ATA, PATA of Parallel ATA genoemd) is een jarenlange standaard geweest om interne apparatuur zoals harde schijven, CD/DVD-drives en diskettestations te verbinden met het moederbord. IDE-kabels zijn de typische platte, brede kabels die zich binnenin de computerkast bevinden.

UTP & RJ-45

UTP is de afkorting voor Unshielded Twisted Pair en duid aan dat de draden per paar rond elkaar zijn gewonden om elektromagnetische interferentie te vermijden. UTP kabels worden in combinatie met een RJ-45 connector gebruikt om netwerken aan te leggen. Ook telefonie komt binnen via UTP kabels. Modems en routers hebben RJ-45 als standaard aansluitingen om netwerksignalen te versturen. Vaak zijn deze aansluitingen aangeduid met het woordje LAN of ETHERNET.

PS/2

PS/2 was jarenlang de standaard voor het aansluiten van muizen en toetsenborden.  Hoewel toetsenborden en muizen dezer dagen geleverd worden met enkel maar een USB-kabel vind je meestal nog wel een USB-PS/2 converter terug in de doos zodat men nieuwe toetsenborden kan aansluiten op oude computers.

Parallelle poort

Parallelle poorten waren jarenlang de standaard om printers op aan te sluiten. Printers worden dezer dagen verkocht met een USB-kabel, waardoor de parallelle poorten praktisch verdwenen zijn.

Glasvezel

Glasvezelkabels of fibre cables zijn dunne kabels gemaakt uit glas. Ze zijn buigzaam, maar wel uiterst sterk. Deze kabels sturen op een uiterst snelle manier informatiedragende lichtsignalen over grote afstanden. Glasvezelkabels worden gebruikt in de telecomsector om internet, telefonie en televisie van het ene continent naar het andere te verzenden. Deze kabels liggen ondergronds en transcontinentaal onderzees.  In het verleden waren er al enkele kabelbreuken (soms spontaan, soms door scheepsankers) in het Midden Oosten waardoor er in totaal ca. 80 miljoen gebruikers dagenlang zonder internet zaten.

Voeding en moederbord

ATX-connector

Het grootste aanbod van moederborden bestaat al sinds 1995 uit ATX-moederborden. Een ATX-moederbord moet zich houden aan op voorhand gemaakte afspraken over de lengte en breedte van het moederbord. Zo kan je dus steeds je moederbord vervangen zonder de verplichting een nieuwe computerkast te kopen. Om deze ATX-moederborden te voorzien van stroom, maakt men gebruik van ATX-voedingen (Ook hier weer: het grootste aanbod van voedingen bestaat uit ATX-voedingen). ATX-Voedingen hebben steeds standaard een ATX-connector aan boord, die het moederbord van stroom voorziet.

Molex

Elke voeding heeft standaard enkele Molex-connectoren aan boord. Molex is al jarenlang de standaard om interne apparatuur zoals CD/DVD-drives, diskettestations en harde schijven te voorzien van stroom. Molex-stekkers worden ook gebruikt door casemodders om CCFL’s (neonverlichting) en fans aan te sluiten en te voorzien van stroom.

PCI

PCI is de afkorting van Peripheral Component Interconnect. PCI-Sleuven bevinden zich op het moederbord en dienen als uitbreidingssleuven. Wanneer u een nieuwe netwerkkaart aanschaft zal deze moeten worden aangesloten via een vrije PCI-sleuf. Geluidskaarten, sommige grafische kaarten, TV-kaarten etc. worden allemaal aangesloten via PCI. PCI is sinds enkele jaren aan het verouderen dankzij de opkomst van PCI Express (Lees ook PCIe).

PCIe

In 2004 bracht Intel een nieuwe standaard op de markt, PCIe of PCI Express, de opvolger van PCI en AGP. PCI Express haalt snelheden van 250 megabyte per seconde (serieel) en 4 gigabyte per seconde (16-kanaals) terwijl PCI slechts een snelheid haalt van 133 megabyte per seconde.

AGP

AGP is de afkorting van Accelerated Graphics Port en is al jarenlang in gebruik voor het aansluiten van een grafische kaart. Nog voor de AGP-sleuven er waren werden grafische kaarten aangesloten via een PCI-sleuf. Met de komst van PCI Express zal AGP net als PCI stilaan verdwijnen.

Als u meer wil leren over de verscheidene voedingskabels verwijzen wij u door naar Playtool (engels)

Dit artikel wordt regelmatig geüpdatet met nieuwe kabels, aansluitingen en foto’s!

2 Reacties

1. kevin
   vrijdag 23 juli 2010 | 10:28 am

   

   hoi ik ben kevin ik heb een spel terminator salvation en ik ben er achter gekommen dat ik een dvi kabel nodig heb maar z’n aansluiting zit wel op myn computer scherm maar niet op mijn computer zelf hoe kan ik toch een verbinding maken help me alsjeblieft

   ---

2. kenneth
   zaterdag 24 juli 2010 | 2:04 am

   

   Hoi kevin,
   welkom hier!
   Ik raad je aan om een VGA naar DVI adapter te kopen!
   In je computer zit waarschijnlijk wel een VGA aansluiting? Moet je in de winkel een VGA (male) naar DVI (female) adaptertje kopen…
   Ik geef je even een link voor duidelijkheid
   http://kabeltje.com/dvi-adapter-dvi-29-p-male-hd-vga-15-p-female-p-163.html

   ---